AT YETİŞTİRİCİLİĞİ İLE ALTERNATİF ÇÖZÜMLER HAYVANLARI TANIYALIM

at yetiştiriciliği ile ilgili görsel sonucu

Tarihte Türk milleti diğer milletlere göre atla daha yakından meşgul olmuş, onu daha çok sevmiş ve benimsemiştir. Türk kahramanlığı orta Asya yaylalarından Çine, Hinde ve Avrupa içlerine kadar at üstünde yürümüş ve yayılmıştır.

cirit ile ilgili görsel sonucu

cirit ile ilgili görsel sonucu

Atı, ilk önce Türkler evciltmiş, ilk at yarışlarını Türkler yapmış ve çeşitli atlı sporlar Türklerde en fazla gelişmiştir (cirit, top ve çöğen, oğlak oyunları). Türk ordusunda ise atın aldığı önem tarihte benzersizdir. Türk akıncıları ve sipahiler asırlarca komşu milletleri titretmişler ve sayısız zaferler kazanmışlardır.Eski Türk atları Dünyaya nam salmış ve Türkiye bir zamanlar; Dünyanın en iyi atlarını yetiştirmiştir. Fakat imparatorluğun içten ve dıştan gelen sebeplerle yıkılması, büyük felaketler ve iktisadi (ekonomik) çöküntülerle, maalesef gerek at sayısı ve gerekse at kalitesi memlekette sonradan korkunç bir gerileme kaydetmiştir.

İlgili resim

.At Yetiştiriciliğinin Önemi
At, geçmiş yıllarda çiftlik hayvanlarımız arasında bugünden daha büyük bir önem taşırdı. Çünkü gerek tarımda gerekse ulaşımda, çekim, binek ve yük taşıma işlerinde iş hayvanı olarak kullanılmıştır. Ordularda olduğu gibi tarımda da motorlu taşıtların hızla geliştirilmesi ve yayılması ile at tarımdaki önemini de özellikle Avrupa ve Kuzey Amerika ülkelerinde tamamen kaybetmiştir. Türkler atlarını ılgar atı, menzil atı, cenk atı, koşu atı, yedek atı, semer atı, aşı atı, araba atı,- av atı olmak üzere taksim ederlerdi.Ata binmek, Türklerde ta eski zamanlardan beri en sevilen ve en geniş alaka temin eden milli sporlardan biridir.

at yetiştiriciliği ile ilgili görsel sonucu

AT IRKLARI
Dünyada çok sayıda at ırkı mevcuttur. Bu at ırkları klasik olarak iki genel grup altında toplanırlar. Bunlar: Soğuk kanlı at ırkları ve Sıcak kanlı at ırklarıdır.Arap Atı Sıcak kanlı at ırklarının en önemli örneklerindendir. Arap Atı, bugün yeryüzünde mevcut olan at ırklarının en eskisi olup, diğer at ırklarının meydana getirilmesinde de büyük rol oynamış saf bir ırktır. Araplarda at yarışları önemlidir. Hazreti Muhammed (Sav) at yarışlarını teşvik etmiştir.

Hz. Muhammedin Bahir ve Etem isimli adları Mekke yakınında bir yarışa iştirak etmiş ve Etem birinci gelmiştir. Başka bir yarışta Hazreti Muhammed kazanan atın birincisine mükâfat vermiştir.

arap atları ile ilgili görsel sonucu

Araplar, Arap Atı yetiştiriciliğinde dış görünüşe önem vermemekle birlikte, Arap Atı ırkı içerisinde bazı tipler kabul etmişlerdir. Bu tiplerin en önemlileri “Küheylan”, “Seklavi” ve“Maneki” isimleri ile anılır. Hatta bu tipler içlerinde de birçok alt tiplere bilimsel deyişle, familyalara ayrılırlar.

arap atları ile ilgili görsel sonucu

Ülkemizin Güneydoğu illerinde (Urfa veMardin) Arap Atı yetiştiriciliği yapılmakta idi ve bu yetiştiriciliğin tarihi de oldukça eskidir. Özellikle Cumhuriyetin ilanından sonra, devletin Arap Atı yetiştiriciliğine önem vermesi, haralar kurarak bu ırkın ıslahı ve sayısını artırılması için yaptığı yatırımlar sonucu ülkemiz Dünyada bugün en mükemmel Arap Atlarına sahip ülkelerin arasına girmiştir. Hatta 1980 lerden beri ülkemizden Arap ülkelerine sınırlı sayıda
damızlık Arap Atı ihracatına bile başlanmıştır.

at yetiştiriciliği ile ilgili görsel sonucu

Kaynak:http://abs.kafkas.edu.tr/upload/147/AT_YETisTiRiCiLigi_DERS_NOTLARI.pdf

Bu yazımızla ilgili ve at ırklarıyla ilgili geniş bilgi kaynak olarak aldığımız pdf formatıyla geniş bilgiye ulaşılabilir.

İlgili resim

YERLİ AT IRKLARI

Sıcakkanlı atlardır. Türkiye’de yerli at adı altında birbirlerinden oldukça farklı tipler bulunmaktadır.

Türkiye’deki Yerli At Tipleri dört ana gruba ayrılır.
1. Anadolu Yerli Tipleri
2. Uzunyayla Tipi
3. Malakan Atları
4. Midilliler ve Diğer Mahalli Numuneler

at yetiştiriciliği ile ilgili görsel sonucu

İlgili resim

TİGEM’DE SAFKAN ARAP ATI YETİŞTİRİCİLİĞİ YAPILMAKTADIR

Çiftlikat-ı Hümayun adı altında, Osmanlının kuruluşundan beri devam eden atçılık faaliyetleri, bugün TİGEM bünyesindeki üç işletmede (Karacabey/BURSA, Sultansuyu/MALATYA, Anadolu/ESKİŞEHİR), 49 kısrak, 13 aygır kan hattı ve toplam 1.197 baş hayvan varlığı ile devam etmektedir.

İlgili resim

Cumhuriyetin kuruluşundan sonra, 1924 yılında ağırlık verilen ıslah çalışmaları çerçevesinde 867 Sayılı Kanun ile kurulan Haralar Teşkilatı ile atçılık çalışmaları yeni bir yön kazanmıştır. Hara ve İnekhaneler, atçılık ve damızlık hayvan yetiştiriciliği konularında hizmetlerine devam ederken, 1984 yılında bu kurumlar Devlet Üretme Çiftlikleri ile birleştirilerek Tarım İşletmeleri Genel Müdürlüğü çatısı altında toplanmıştır. Günümüzde safkan Arap atı yetiştiriciliği ve ıslah çalışmalarının temelini oluşturan TİGEM, bu alanda sadece ülkemizde değil bölgede de önemli bir merkezdir.

arap atları ile ilgili görsel sonucu

TİGEM’de yetiştirilen atlar arasından damızlık ihtiyacı dışındaki erkek ve dişi taylar sektörün hizmetine sunulmaktadır. Islah çalışmaları geçmişten günümüze aynı titizlikle sürdürülmekte, her yıl tüm damızlık materyal ve doğan taylar, uzman bir teknik heyet tarafından incelenerek; ırk özellikleri, seceresi, genetik kusurları, beden yapısı, koşu performansı gibi fenotip ve genotip özellikleri yönünden değerlendirilmektedir.

İşletmelerimizde yetiştirilen atlardan birinci sınıf koşu tayları yılda 4 kez Karacabey İşletmesinde, elit taylar ise yılda 3 kez İstanbul Veliefendi Hipodromunda düzenlenen açık artırmalar ile camianın beğenisine sunulmaktadır.

Kaynak:https://www.tigem.gov.tr/Icerik.aspx?mid=219f14e3-41f5-43fd-a0dd-bc6b3c5be477

TİGEM Şampiyon Aygırlar için Tigem sayfasından gerekli bilgiye ulaşılabilir.Yazılarımızda kaynaklar altta belirtilmiş olup bilginin güvenilirliğini sağlamaktadır.Güvenli olmayan bir kaynağa dayandırılmayan bilgilere sitemiz yer vermemektedir.

Kaynak:https://www.tigem.gov.tr/Documents/5e2ef085-645e-4ee0-86a7-edb87ce80afc.pdf

TİGEM den taze ve dondurulmuş at spermaları da satın alınabilmektedir.

Kaynak:https://www.tigem.gov.tr/Dokumanlar.aspx?dtid=177d6c9d-9529-4bc7-9a13-d7d1a9b132d1

arap atları ile ilgili görsel sonucu

Doğru yapılırsa at yetiştiriciliği karlı bir iştir. Bununla birlikte çok çalışmanız ve para yatırmanız gerekir.Başarılı bir çiftlik kurmak deneme ve yanılmalarla yıllarınızı alır ancak düzgün bir şekilde kurarsanız oldukça ödüllendirici bir iş olacaktır.

İlgili resim

At yetiştiriciliğine nasıl başlanır?

1 – Yetiştiricilik, genetik bilim, yetiştiricilik faaliyetleri ve başarılı bir yetiştirme operasyonunun günlük faaliyetleri ile ilgili öğrenebildiğiniz her şeyi öğrenin. Bütün bunları okuyarak, başka çiftliklerde çalışarak veya çıraklık yaparak, kurslara katılarak öğrenebilirsiniz. Üreme ve kuluçka döneminde veterinerlerin yanında çalışarak da bir şeyler öğrenebilirsiniz.

at yetiştiriciliği ile ilgili görsel sonucu

2 – Yetiştirmek istediğiniz atın soyunu belirleyin veya belli bir disiplin seçin. Genel yetiştiricilik yapanlar belli bir ırkta uzmanlaşanlar kadar başarılı olmazlar. Uzmanlaşmak istediğiniz alanla ilgili geniş bir araştırma yapın ve rekabete bakın. Rakiplerinizin nasıl başarılı olduğunu, kimleri hedeflediklerini ve hangi soyları yetiştirdiklerini öğrenin.

arap atları ile ilgili görsel sonucu

3 – Yetiştirme tesisinizi ilerideki genişlemeleri hesaba katarak konumlandırın. At yetiştiriciliği işine girmek isteyenlerin büyük bir arazi bulması gerekir. Damızlık kısrak, tay ve damızlık at sürülerinin rahatça sığabileceği büyük bir alana ihtiyaç olacaktır. Doğum zamanı geldiğinde kısrakların taşınacağı temiz ve güvenilir bir ahır olması gerekir. Veterinerlere ve hayvan hastanelerine yakın olmak iyi bir fikirdir.

İlgili resim

4 – At yetiştirme çiftliğinizin ilk birkaç yılı ve geleceği için bir iş planı hazırlayın. İş planı işlerin yolunda gitmesine yardımcı olur ve rehber niteliğindedir.

şahlanmış arap atı ile ilgili görsel sonucu

5 – Yetiştirme programına başlamak için atları satın alın. Belgeli damızlık kısraklar ve belgeli damızlık atlar almanız başarılı bir başlangıç yapmanıza yardımcı olacaktır. Diğer türlü çok uğraşmanız gerekir.

6 – Üreme ve kuluçka dönemi için işinde iyi çalışanlar alın. Bütün çalışanlarınızın atlar konusunda deneyimli olduğundan ve güvenlik kurallarını takip ettiklerinden emin olun.

şahlanmış arap atı ile ilgili görsel sonucu

İpuçları ve uyarılar

Atlarınızın hepsine aşı yaptırın ve sağlıklı olduklarından emin olun. Büyük çiftliklerde hastalıklarda daha hızlı yayılır. Bazı virüsler ve hastalıklar hamile kısrakların düşük yapmasına, hayatlarını kaybetmelerine ve işletmenizin para kaybetmesine neden olur.

AT YARIŞLARI 

at yetiştiriciliği ile ilgili görsel sonucu

Gazi Koşusu, Türkiye’nin en prestijli koşusu ve en çok kazandıranı. Gazi günü 8 koşu yapıldı ve at sahipleri ve yetiştiricileri 5.5 milyon lira kazandı. En yüksek ikramiye 1 milyon 350 bin lira ile Gazi Koşusu olurken, en düşük ikramiye 20 bin 500 lira ile Bayan Binici Dostluk Kupası Koşusu oldu. En yüksek yetiştiricilik primi ise 337 bin 500 lira ile yine Gazi Koşusu’nda verildi.

İş adamları, sanatçılar da sektörde yer alıyor

Sektörde kendi harasına sahip büyük eküriler (at yetiştiricileri) mevcut. Gülerce, Aracı, Taşbek, Adalı, Buğdaycı, Kurtel, Cemiloğlu, Yalçın, gibi büyük ekürilerin kendilerine ait haraları bulunuyor. Ayrıca ünlü isimlerin de haraları bulunuyor. Oyuncu İlyas İlbey, Beşiktaş futbol şubesi eski yöneticilerinden Serdal Adalı’nın kendilerine ait harası var. Bazı ünlü isimlerin binicilik eğitim merkezi var. Sevil Sabancı da bu isimlerden biri. 7 bin 500 metrekarelik alana 4 milyon dolarlık yatırımda bulunan Sabancı, tesisinde 56 ahır, kulüp binası, lokanta, ofisler, nalbanthane, veteriner odası, walker makinasına sahip.

 catsawdawdawdawdawdawdawdawdawdawdawdawd.jpg
ATLARIN BAKIMI 
ATIN  YAVRUSU:TAY
ATIN DİŞİSİ:KISRAK
ATIN ERKEĞİ:AYGIR  ve hepsine birden AT denir.
Hayvanların sağlıkları için ahırlar çok mühimdir. İş hayvanları günün birçok saatlerini dışarıda geçirmelerine rağmen akşamları ahıra dönmek mecburiyetindedirler. Damızlık kısrak ve aygırlarla taylar senenin mühim bir kısmını ahırda geçirirler. Bunun için ahırların sağlığa ve tekniğe uygun yapılmış olmaları çok mühimdir. Ahırın yapıldığı yer oldukça yüksek, rutubetsiz, rüzgarlardan korunmuş olmalıdır. Kapılar güneyde veya doğu tarafında olmalı ve hayvanların hava almalarına ayrılan meydanlarla doğrudan doğruya irtibatı olmamalıdır.
Ahır tuğla gibi ısıyı (harareti) az nakleden bir maddeden imal edilmelidir. Kereste ve balçıktan yapılmış duvarlarda sağlığa uygundur.
Havalandırma (vantilasyon) tertibatı iyi olan ahırlarda 10-15°C ısı her yaştaki atlar için uygundur. Hayvanların sağlıklı kalmaları için ahırların fazla sıcak olmaması hatta biraz serin olması lazımdır. Çünkü tüyleri uzayan ve sıklaşan hayvanların terleyerek üşütmeleri (soğuk almaları)ihtimali yüksektir, Hava cereyanına (akımına) meydan vermemelidir. Pencereler büyük ve mümkün mertebe zeminden yüksek olmalıdır. Pencereleri yazın
çivit (mavi renkli bitkisel boya, toz şeklinde) katılmış kireçle sıvamak uygundur. Bu suretle ahırın fazla ısınmasına ve sineklere engel olunur. Rüzgarlı havalarda yalnız rüzgar olmayantarafın pencereleri açılmalıdır.
Kapılar iki kanatlı ve geniş olmalıdır. Dışarıya ve içeriye açılmaya gerek kalmadan özel makaralarla (raylarla) sağa veya sola açılmalıdır. Aygır ve damızlık kısraklar için özel ve geniş bokslar (bölmeler) yapılır. Tayları en
uygun olarak geniş ahırlarda serbest bırakmalıdır. Boks ve tayların oyun meydanlarının zeminine kum dökülür. Gerektikçe değiştirilir.
Yemlikler atların cidago yüksekliklerine göre 0,7-1*0 metre yüksek olmalıdır.
Betondan yapılan yemlikler çok iyidirler.
Otomatik suluklar tavsiye edilir.
Otluklar, yuvarlak demir çubuklarla ve hemen yemliğin üzerine yapılır. Otluklar çok yüksek olmamalıdırlar. Yüksek otluk taylarda bel çukurluğu ve duruş bozuklukları yapar. Toz ve yem parçaları da gözlerde bozukluklar meydana getirir. Bunun için tayların genellikle serbest ahırlarda otları zemine atılır ve taylar için ayrıca otluk yapılmaz.
En iyi yataklık çavdar samanıdır. Bunlar 30 cm kadar kesilmişse daha iyidir. Mümkünse yataklıkları her hafta değiştirmelidir. İş hayvanlarını ve damızlıkları her gün tımar etmelidir. Kaşağı ile iyi tımar edilen hayvanlar yemlerinden çok iyi yararlanır. Tayları, kışın haftada bir defa tımar etmek yeterlidir. Merada iken tımara gerek yoktur. Rüzgâr ve güneş bu vazifeyi yapar. Tayların tırnaklarına gereken özen gösterilmelidir. Tırnak tımarı, tırnak orantısının bozulmaması için çok mühimdir. Taban ve çatala katran sürmekte iyidir. Bunları rutubetten ve hastalıktan korur. En iyisi tay haftada bir tımar edildikten sonra, bir de taban bölgesini özel bir tahta parçasıyla kazımak ve normal olmayan bir durumun bulunup bulunmadığına bakmaktır. Muntazam çalışmaya başlayan hayvanları nallamak da lazımdır. En teknik şekilde çakılan nal bile tırnağın muntazam çalışmasına mani olur. Bu nedenle genç hayvanları mümkün olduğu kadar nallamamalıdır.
İlk zamanlarda yalnız ön ayaklar nallanır, arka ayaklar serbest bırakılır. Sert, taşlı ve donmuş yollarda iyi bir nal hayvanın verim kabiliyetini çoğaltır, fena bir nal da amudiyet (duruş) bozukluklarına sebep olur. Genellikle sürçmenin sebebi fena naldır. Genellikle iyi bir nal amudiyetten ileri gelen sürçmeyi kaldırabilir.
Nallar her 4-6 haftada bir değiştirilir. Çünkü tırnakta uzama olduğundan nal tırnakların ebadına uymaz.
Tırnakları yıkamalı, temiz tutmalı ve az miktarda yağ sürerek yumuşak tutmalıdır.
Bundan başka ahırların daima temiz tutulması, sık sık yataklıkların değiştirilmesi hayvanların
sağlık ve verimlerini yükseltir.
Ziraialet
Ziraialet hakkında 238 makale
Yasin DEMİRBOĞA Ziraat Mühendisi

İlk yorum yapan olun

Bir yanıt bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.


*